Ne kadar veri kaybı ve kesinti kabul edilebilir?
RPO, geri döneceğiniz veri noktasının ne kadar eski olabileceğini; RTO ise hizmetin ne kadar sürede yeniden çalışmasının hedeflendiğini ifade eder. Örneğin bir işletmenin sipariş sistemi için bir saatlik veri kaybını kabul etmesi, bütün dosyaları günde bir kez kopyalamaktan farklı bir plan gerektirir. Bu örnek bir hedef belirleme senaryosudur; her işletmeye önerilen standart süre değildir.
- ERP, dosya paylaşımı ve diğer sistemler için ayrı öncelik belirleyin.
- Kesintinin üretim, sevkiyat ve müşteri hizmetine etkisini kaydedin.
- Hedeflerin bütçe ve altyapıyla sağlanabilirliğini test edin.
Yedek kopya aynı olaydan etkilenmemeli
Üretim sistemiyle aynı erişim yetkilerini paylaşan bir yedek, saldırı veya kullanıcı hatasından birlikte etkilenebilir. CISA kritik veriler için çevrim dışı ve şifreli yedekler ile düzenli geri yükleme testlerini önerir. Ayrı veya değiştirilemez kopya seçenekleri değerlendirilirken erişim yetkileri ve geri dönüş yolu da planlanmalıdır.
- Yedekleme hesaplarını günlük kullanıcı hesaplarından ayırın.
- Kopyaların nerede tutulduğunu ve kimlerin silebildiğini belgeleyin.
- Şifreleme anahtarına ve gerekli kimlik bilgilerine kriz anında erişimi planlayın.
Geri yükleme testinde yalnızca dosyayı kontrol etmeyin
Üretimden ayrılmış güvenli bir ortamda geri yükleme yapın. ERP veritabanı, uygulama dosyaları ve bağımlı servislerin birbiriyle tutarlı çalıştığını doğrulayın. Seçilen verinin beklenen tarih ve kapsamda olduğunu uygulama sorumlusuna kontrol ettirin. Testin sonucunu, süresini ve eksiklerini kaydedin.
- Rastgele seçilmiş dosya ve klasörleri açarak doğrulayın.
- Kritik uygulamada giriş, kayıt görüntüleme ve temel işlem senaryosunu çalıştırın.
- Gerçek geri dönüş süresini hedefle karşılaştırın.
- Test sırasında ortaya çıkan eksikleri sorumlu ve tarihle takip edin.
Bir yedekleme teklifinde neler bulunmalı?
Konya ve çevresindeki işletmeler için veri hacmi kadar günlük değişim, saklama ihtiyacı ve internet kapasitesi de maliyeti etkiler. Bulut veya yerel çözüm seçerken yalnızca depolama bedeline bakmayın. Geri yükleme süresi, veri aktarım bedelleri, izleme ve destek kapsamını da sorun. Veri konumu ve sözleşme şartları şirketin yükümlülükleriyle ayrıca değerlendirilmelidir.
- Korunacak sunucu, uygulama ve veri listesi.
- Yedekleme sıklığı, saklama süresi ve başarısız işlerin bildirimi.
- Planlı geri yükleme testleri ve raporlama sorumlusu.
- Olay anında iletişim, öncelik sırası ve kurtarma adımları.
Buluta kopyalamak yedekleme sayılır mı?
Senkronizasyon, silinen veya bozulan dosyayı diğer tarafa da taşıyabilir. Sürüm geçmişi, saklama, erişim ayrımı ve geri yükleme kabiliyeti değerlendirilmeden yalnızca kopyanın bulunması yeterli görülmemelidir.
Teknik kaynak
CISA — StopRansomware rehberi ↗
Bu rehber genel planlama bilgisi sunar. Cihaz, yazılım sürümü ve saha koşullarına göre proje gereksinimleri değişebilir.